Giao dịch giao ngay là gì và nó hoạt động như thế nào trên thị trường tiền điện tử

Giao dịch giao ngay là một trong những phương thức chính để trao đổi tiền điện tử trên các thị trường tài chính toàn cầu. Đây là giao dịch trực tiếp giữa hai bên tham gia, trong đó họ đổi một loại tiền điện tử lấy loại khác theo giá thị trường hiện tại. Hiểu rõ cơ chế của giao dịch giao ngay là điều cực kỳ quan trọng đối với tất cả những ai muốn bắt đầu giao dịch các tài sản kỹ thuật số.

Định nghĩa chính về giao dịch giao ngay

Giao dịch giao ngay là việc trao đổi ngay lập tức các tài sản tiền điện tử theo giá thị trường hiện hành tại thời điểm thực hiện giao dịch. Ví dụ, với cặp giao dịch BTC/USDT, giá của cặp này thể hiện số lượng USDT cần để mua một BTC hoặc số USDT có thể nhận được khi bán một BTC.

Điểm đặc trưng của giao dịch giao ngay là các bên tham gia phải sở hữu tài sản cơ sở để bán. Người mua và người bán ngay lập tức đổi token giá (ví dụ USDT) lấy token cơ sở (ví dụ BTC) tại thời điểm thực hiện lệnh. Không có lời hứa hay thỏa thuận điều kiện nào trong đây — tất cả diễn ra “ngay tại chỗ”.

Giao dịch giao ngay so với giao dịch hợp đồng tương lai: điểm khác biệt chính

Giao dịch giao ngay và hợp đồng tương lai là hai phương pháp hoàn toàn khác nhau trong việc giao dịch tiền điện tử. Hiểu rõ sự khác biệt này là cần thiết để lựa chọn chiến lược giao dịch phù hợp.

Trong giao dịch giao ngay, các bên tham gia giao dịch các tài sản thực tế, tồn tại vật lý trong danh mục của họ. Giao dịch kết thúc ngay lập tức, và cả hai đều nhận được tài sản của mình.

Trong khi đó, giao dịch hợp đồng tương lai hoạt động theo nguyên tắc hoàn toàn khác. Các bên đồng ý mua hoặc bán tiền điện tử theo mức giá đã định trước vào một thời điểm trong tương lai nhất định. Giao dịch này diễn ra trên thị trường phái sinh, nơi các tài sản không được trao đổi vật lý. Thay vào đó, các nhà giao dịch đặt cược vào sự biến động của giá trị tài sản. Họ có thể mở vị thế dài (đặt cược vào tăng giá) hoặc vị thế ngắn (đặt cược vào giảm giá).

Trong giao dịch hợp đồng tương lai, cần duy trì ký quỹ (tiền đặt cọc đảm bảo), với mức phụ thuộc vào đòn bẩy tín dụng áp dụng. Ký quỹ này là lớp đệm an toàn để bù đắp các khoản lỗ tiềm năng nếu giao dịch không thành công.

Giao dịch giao ngay so với giao dịch ký quỹ

Giao dịch giao ngay cũng khác biệt rõ rệt so với giao dịch ký quỹ, mặc dù cả hai đều diễn ra trên thị trường giao ngay.

Giao dịch giao ngay cổ điển là việc trao đổi trực tiếp một loại tiền điện tử lấy loại khác chỉ bằng nguồn vốn của chính nhà giao dịch. Bạn mua đúng số lượng phù hợp với vốn của mình.

Giao dịch ký quỹ cho phép vay mượn từ nền tảng hoặc các nhà giao dịch khác để mở rộng quy mô vị thế. Điều này cho phép người tham gia giao dịch với khối lượng vượt quá vốn của chính họ, đồng thời làm tăng khả năng lợi nhuận cũng như rủi ro thua lỗ. Tuy nhiên, khoản vay này sẽ phải trả lãi, làm tăng chi phí. Ngoài ra, nếu thị trường diễn biến không thuận lợi, hệ thống có thể tự động thanh lý vị thế của bạn để hạn chế tổn thất.

Các loại lệnh trong giao dịch giao ngay

Trên thị trường giao ngay, có nhiều loại lệnh khác nhau để thực hiện các chiến lược giao dịch đa dạng:

Lệnh thị trường được thực hiện ngay lập tức theo giá tốt nhất trong sổ lệnh. Nhà giao dịch chỉ định số lượng tài sản muốn mua hoặc bán, không chọn giá cụ thể.

Lệnh giới hạn cho phép nhà giao dịch đặt mức giá tối đa khi mua hoặc mức giá tối thiểu khi bán. Lệnh này sẽ còn hiệu lực cho đến khi đạt được mức giá đặt hoặc bị hủy bỏ.

Lệnh điều kiện chỉ kích hoạt khi đạt đến một mức giá nhất định, sau đó sẽ được thực hiện theo các tham số đã thiết lập trước.

Mỗi loại lệnh có ưu điểm riêng và được sử dụng tùy theo điều kiện thị trường và chiến lược của nhà giao dịch.

Cấu trúc phí giao dịch và vai trò của maker và taker

Trong thực tế, phí giao dịch thường khoảng 0,1% giá trị của mỗi lệnh thực hiện thành công. Phí này không áp dụng cho các phần chưa thực hiện hoặc các lệnh bị hủy bỏ.

Cần phân biệt rõ vai trò của maker và taker:

Maker là nhà giao dịch đặt lệnh với khối lượng và giá cố định rồi đưa vào sổ lệnh. Lệnh này chờ được khớp, qua đó tăng độ sâu của thị trường và cung cấp thanh khoản cho các nhà giao dịch khác.

Taker là nhà giao dịch thực hiện lệnh của mình bằng cách khớp với các lệnh có sẵn trong sổ lệnh. Họ giảm độ sâu của thị trường nhưng giúp thực hiện nhanh giao dịch theo giá hiện tại.

Rủi ro và hạn chế trong giao dịch giao ngay

Mỗi thị trường giao ngay đều có những giới hạn và quy định nhằm bảo vệ các nhà tham gia và duy trì ổn định hệ thống.

Các giới hạn phổ biến gồm số lượng lệnh tối đa đang hoạt động (ví dụ 500 lệnh, trong đó 50 lệnh mới nhất hiển thị trong lịch sử) và số lượng lệnh điều kiện tối đa (tối đa 10).

Đối với các token có rủi ro cao, có thể đặt giới hạn tối đa giữ lại, tương đương 100.000 USDT, do tính biến động lớn và rủi ro đầu tư. Đối với các token chính, thường không có giới hạn này.

Mỗi cặp giao dịch đều có kích thước lệnh tối thiểu và tối đa, nhằm tránh các giao dịch nhỏ lẻ hoặc quá lớn.

Quản lý tài khoản và nạp tiền vào hoạt động giao dịch

Để bắt đầu giao dịch giao ngay, bạn cần có tiền trong tài khoản giao dịch của nền tảng. Có hai cách chính để nạp tiền:

Nạp trực tiếp dùng khi chưa có tài sản tiền điện tử trong tài khoản. Người dùng có thể gửi tiền từ ví bên ngoài vào tài khoản của mình.

Chuyển nội bộ áp dụng khi đã có tiền trong các tài khoản khác của cùng nền tảng. Các tài sản có thể chuyển qua lại trong vài phút.

Ngoài ra, nhà giao dịch còn có thể dùng các tài khoản phụ để tổ chức các chiến lược khác nhau và phân chia rủi ro, miễn là tài khoản chính có đủ số dư.

Lịch sử lệnh và theo dõi giao dịch

Để phân tích hoạt động giao dịch, cần phân biệt các loại ghi chú sau:

Lệnh hiện tại thể hiện các lệnh còn chờ thực hiện hoặc kích hoạt điều kiện.

Lịch sử lệnh ghi lại tất cả các lệnh đã hoàn thành, bao gồm cả đã thực hiện và hủy bỏ, với đầy đủ thông tin.

Lịch sử giao dịch là các giao dịch đã thành công. Nếu một lệnh lớn được chia thành nhiều phần thực hiện, tất cả đều sẽ xuất hiện trong phần này.

Thông tin này rất quan trọng để phân tích hiệu suất và tính toán nghĩa vụ thuế.

Giao dịch giao ngay có ký quỹ: phiên bản nâng cao

Một số nền tảng cung cấp chức năng giao dịch giao ngay có ký quỹ, kết hợp các yếu tố của giao dịch giao ngay và ký quỹ. Tùy chọn này cho phép nhà giao dịch vay mượn để tăng quy mô vị thế trên thị trường giao ngay.

Tuy nhiên, nhà giao dịch cần nhớ rằng khoản vay này sẽ bị tính lãi. Ngoài ra, hệ thống sẽ tự động thanh lý khi tỷ lệ vay (LTV) đạt 92% hoặc tỷ lệ duy trì ký quỹ (MMR) đạt 100%. Thanh lý nghĩa là tự động đóng vị thế để tránh tổn thất thêm.

Mẹo thực hành cho nhà giao dịch giao ngay

Giao dịch giao ngay là cách khá đơn giản để bắt đầu giao dịch tiền điện tử, nhưng đòi hỏi hiểu rõ các cơ chế cơ bản và rủi ro. Trước khi bắt đầu, hãy đảm bảo bạn có đủ vốn trong tài khoản, hiểu các loại lệnh sử dụng và biết các giới hạn thị trường. Theo dõi lịch sử lệnh và giao dịch để phân tích và tối ưu hóa chiến lược.

Giao dịch thành công đòi hỏi kiên nhẫn, kỷ luật và liên tục học hỏi về cơ chế thị trường.