Dữ liệu về vụ cháy quỹ mở: Cơn bốc hơi BTC do thanh lý đòn bẩy 8.6 tỷ USD gây ra cuộc bạo loạn điều chỉnh

Thị trường tiền điện tử tuần này khởi đầu đầy rẫy những rủi ro. Bitcoin trong vòng vài giờ đã từ trên 95.000 USD trượt dài xuống, cuối cùng xuyên thủng mức tâm lý 93.000 USD, điều gì ẩn sau đợt điều chỉnh mạnh mẽ này? Theo dữ liệu từ nền tảng phân tích on-chain về các vụ bị thanh lý, câu trả lời chỉ ra một cơn bão thanh lý chuỗi quy mô lớn. Tính đến dữ liệu mới nhất, giá giao dịch của Bitcoin là 89.880 USD, tăng 0.48% trong 24 giờ qua. Dù biến động ngắn hạn thường xuyên, nhưng vấn đề cấu trúc thị trường ẩn sau các con số mới chính là rủi ro cốt lõi mà nhà đầu tư cần cảnh giác.

Quy mô đáng kinh ngạc của dữ liệu thanh lý đòn bẩy

Theo thống kê từ các nền tảng dữ liệu chuyên nghiệp, trong vòng 24 giờ qua, thị trường phái sinh tiền điện tử đã xảy ra hơn 8.6 tỷ USD thanh lý bắt buộc, trong đó 7.8 tỷ USD đến từ các vị thế mua bị thanh lý bắt buộc. Dữ liệu thanh lý này phản ánh một thực tế khắc nghiệt của thị trường: trong đợt phục hồi trước đó, các vị thế mua quá tập trung vào một số mức giá nhất định.

Khi xu hướng tăng từ 95.000 đến 97.000 USD đảo chiều, lượng đòn bẩy mua bị buộc phải đóng vị thế đã rơi vào tình trạng bị động, dẫn đến phản ứng dây chuyền. Một khi thanh lý ban đầu bắt đầu, các hoạt động đóng vị thế tiếp theo như những quân domino đổ xuống, làm gia tăng lực đẩy giảm giá. Điều này giải thích tại sao mức giảm của Bitcoin vượt xa áp lực giảm ban đầu — một phần do bán tháo chủ động, nhưng phần lớn hơn đến từ các thanh lý cơ học bắt buộc.

Cùng lúc đó, tài sản trú ẩn an toàn vàng lại tăng 1.7%, vượt qua mức 4.600 USD/ounce, phản ánh tâm lý rủi ro của thị trường đang xấu đi nhanh chóng. Trong bối cảnh Mỹ áp dụng các biện pháp thuế quan đối với các quốc gia châu Âu, rủi ro địa chính trị gia tăng đã thúc đẩy nhu cầu trú ẩn an toàn trên thị trường.

Lộ diện “lửa ảo” của phái sinh — vấn đề thanh khoản nổi lên

Báo cáo hàng tuần của các tổ chức phân tích on-chain tiết lộ một sự thật đáng lo ngại: đợt tấn công trước đó của Bitcoin lên mức 96.000 USD phần lớn dựa vào dòng vốn từ các sản phẩm phái sinh được thúc đẩy bằng các thuật toán, chứ không phải từ lực mua hữu cơ của thị trường giao ngay. Việc giá bị đẩy lên một cách thụ động như vậy, khi thanh khoản cạn kiệt, thường dễ dẫn đến sụp đổ nhất.

Cụ thể, thanh khoản của thị trường hợp đồng tương lai khá mỏng. Khi lực mua bắt buộc do short squeeze giảm đi, xu hướng giá sẽ dễ dàng đảo chiều mạnh. Các tổ chức phân tích còn chỉ ra một vùng kháng cự kỹ thuật quan trọng: đó là khu vực cung cấp dày đặc do các nhà nắm giữ dài hạn tích lũy quanh các đỉnh chu kỳ. Dữ liệu lịch sử cho thấy, vùng này nhiều lần trở thành đỉnh của đợt phục hồi, như một cơ chế tự động ngắt mạch của thị trường.

Logic đằng sau các số liệu thanh lý này là: khi giá dựa vào đòn bẩy thay vì nền tảng cơ bản, bất kỳ biến động nhỏ nào cũng có thể gây ra hiệu ứng domino, dẫn đến sụp đổ toàn diện.

Phản ứng của thị trường: Phục hồi trong giai đoạn giảm hay xây dựng đáy?

Về tính chất của xu hướng gần đây, các tổ chức phân tích trong ngành có ý kiến khác nhau. Một số cho rằng, đà tăng từ cuối tháng 11 có vẻ như là một “phản hồi trong thị trường gấu”, chứ không phải là điểm bắt đầu của một đợt tăng giá mới. Chỉ số kỹ thuật rõ ràng nhất là: Bitcoin hiện vẫn thấp hơn trung bình động 365 ngày (khoảng 101.000 USD), được xem là mốc phân định xu hướng tăng giảm quan trọng.

Dù nhu cầu ngắn hạn có phần cải thiện, nhưng cấu trúc thị trường tổng thể vẫn chưa có sự thay đổi thực chất. Nhu cầu giao ngay vẫn còn suy yếu, dòng vốn vào ETF Bitcoin giao ngay của Mỹ còn yếu ớt. Tất cả đều cho thấy thị trường chưa bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, mà có thể vẫn đang trong quá trình xây dựng đáy.

Ánh sáng trong dòng tiền — tín hiệu đáy xuất hiện

Tuy nhiên, không phải tất cả đều u tối. So với cuối năm 2025, tốc độ bán tháo của các nhà nắm giữ dài hạn đã giảm rõ rệt, điều này cho thấy các nhà lớn đã giảm áp lực bán ra. Đồng thời, dòng vốn giao ngay trên các sàn giao dịch chính đã chuyển sang trạng thái mua nhiều hơn, và áp lực bán từ các sàn lớn cũng đang dịu đi, những dấu hiệu này đều chỉ ra thị trường đang hình thành đáy và dần ổn định trở lại.

Thị trường quyền chọn cũng phản ánh sự chuyển biến tinh tế này. Mặc dù độ biến động ngụ ý vẫn còn ở mức thấp, nhưng các hợp đồng dài hạn vẫn chứa đựng các cơ chế bảo vệ giảm giá, cho thấy tâm lý thận trọng của nhà đầu tư vẫn chưa hoàn toàn biến mất.

Từ dữ liệu thanh lý đến bài học cho thị trường

Dữ liệu thanh lý không chỉ là những con số lạnh lùng, mà còn phản ánh chân thực tâm lý và cấu trúc của thị trường. Quy mô thanh lý bắt buộc 8.6 tỷ USD cho thấy rằng, khi đòn bẩy trở thành động lực chính thúc đẩy giá tăng, thị trường đã gieo mầm rủi ro.

Ý kiến chung của ngành là, trước khi nhu cầu giao ngay bền vững trở lại, Bitcoin sẽ rất nhạy cảm với biến động đòn bẩy và thanh khoản. Điều này có nghĩa là nhà đầu tư cần theo dõi sát sao xu hướng thay đổi của dữ liệu thanh lý, vì một đợt thanh lý lớn hơn nữa có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Liệu đáy đã đến hay chưa cuối cùng sẽ do chính nhu cầu thực của thị trường quyết định.