Nhiều phụ huynh thành thạo trong việc dùng câu “Không học sẽ rất khổ” để dọa con, nhưng lại không thể giải thích vẻ đẹp của việc học. Hiện nay, hầu hết các câu chuyện về giáo dục đều mang tính phản diện: không học sẽ thất bại, bị loại bỏ, không có lối thoát. Việc học bị mô tả như một phương tiện để tránh rơi xuống, chứ không phải là một lối sống đáng ngưỡng mộ. Câu chuyện này có vẻ thực tế, nhưng thực ra rất nguy hiểm. Sợ hãi chỉ mang lại sự phục tùng trong ngắn hạn, không thể duy trì sự trưởng thành lâu dài.
Người học dựa vào sợ hãi, hình thành sự lo lắng về thất bại chứ không phải sự thích thú với thế giới; họ học để đối phó với đánh giá, chứ không phải để hiểu và suy nghĩ. Khi chúng ta chỉ mô tả sự đáng sợ của việc không học, mà không thể hình dung cuộc sống của người được giáo dục tốt như thế nào, điều đó cho thấy chính chúng ta cũng chưa thực sự trải nghiệm giá trị của giáo dục. Giáo dục thực sự không làm người ta an toàn hơn, mà làm họ tỉnh táo hơn; không đảm bảo thành công, mà định hình cách nhìn thế giới.
Một người thực sự được giáo dục có thể phân biệt các vấn đề phức tạp, tự phản tỉnh, hiểu người khác; giữ vững khả năng phán đoán trong không chắc chắn, duy trì hướng đi trong biến đổi; biết cách học hỏi, điều chỉnh quan điểm, hòa nhập với những người khác. Những khả năng này ít khi xuất hiện trong các cuộc thảo luận về thành tích và tỷ lệ lợi nhuận, nhưng lại quyết định xem một người có dễ bị thao túng, bị cuốn vào cực đoan, hay sụp đổ trong biến đổi hay không.
Khi một thế hệ chưa từng trải nghiệm niềm vui của sự thấu hiểu và sức mạnh của suy nghĩ, họ chỉ có thể dùng sự đe dọa để giáo dục thế hệ sau, biến giáo dục thành “chịu đựng một chút, rồi sẽ ổn”. Nhưng sự kiên nhẫn không được nhìn nhận giá trị chỉ biến thành sự chán nản. Giáo dục thực sự không phải là “Không học sẽ ra sao”, mà là “Người học thực sự sẽ sống như thế nào”. Họ sẽ tự do hơn, ổn định hơn, đáng kính hơn. Ý nghĩa của việc học không phải để tránh rơi xuống, mà để mở rộng tầm cao mà cuộc đời có thể đạt tới.
Xem bản gốc
Trang này có thể chứa nội dung của bên thứ ba, được cung cấp chỉ nhằm mục đích thông tin (không phải là tuyên bố/bảo đảm) và không được coi là sự chứng thực cho quan điểm của Gate hoặc là lời khuyên về tài chính hoặc chuyên môn. Xem Tuyên bố từ chối trách nhiệm để biết chi tiết.
Nhiều phụ huynh thành thạo trong việc dùng câu “Không học sẽ rất khổ” để dọa con, nhưng lại không thể giải thích vẻ đẹp của việc học. Hiện nay, hầu hết các câu chuyện về giáo dục đều mang tính phản diện: không học sẽ thất bại, bị loại bỏ, không có lối thoát. Việc học bị mô tả như một phương tiện để tránh rơi xuống, chứ không phải là một lối sống đáng ngưỡng mộ. Câu chuyện này có vẻ thực tế, nhưng thực ra rất nguy hiểm. Sợ hãi chỉ mang lại sự phục tùng trong ngắn hạn, không thể duy trì sự trưởng thành lâu dài.
Người học dựa vào sợ hãi, hình thành sự lo lắng về thất bại chứ không phải sự thích thú với thế giới; họ học để đối phó với đánh giá, chứ không phải để hiểu và suy nghĩ. Khi chúng ta chỉ mô tả sự đáng sợ của việc không học, mà không thể hình dung cuộc sống của người được giáo dục tốt như thế nào, điều đó cho thấy chính chúng ta cũng chưa thực sự trải nghiệm giá trị của giáo dục. Giáo dục thực sự không làm người ta an toàn hơn, mà làm họ tỉnh táo hơn; không đảm bảo thành công, mà định hình cách nhìn thế giới.
Một người thực sự được giáo dục có thể phân biệt các vấn đề phức tạp, tự phản tỉnh, hiểu người khác; giữ vững khả năng phán đoán trong không chắc chắn, duy trì hướng đi trong biến đổi; biết cách học hỏi, điều chỉnh quan điểm, hòa nhập với những người khác. Những khả năng này ít khi xuất hiện trong các cuộc thảo luận về thành tích và tỷ lệ lợi nhuận, nhưng lại quyết định xem một người có dễ bị thao túng, bị cuốn vào cực đoan, hay sụp đổ trong biến đổi hay không.
Khi một thế hệ chưa từng trải nghiệm niềm vui của sự thấu hiểu và sức mạnh của suy nghĩ, họ chỉ có thể dùng sự đe dọa để giáo dục thế hệ sau, biến giáo dục thành “chịu đựng một chút, rồi sẽ ổn”. Nhưng sự kiên nhẫn không được nhìn nhận giá trị chỉ biến thành sự chán nản. Giáo dục thực sự không phải là “Không học sẽ ra sao”, mà là “Người học thực sự sẽ sống như thế nào”. Họ sẽ tự do hơn, ổn định hơn, đáng kính hơn. Ý nghĩa của việc học không phải để tránh rơi xuống, mà để mở rộng tầm cao mà cuộc đời có thể đạt tới.